Close

Alet kalibrasyonu neden önemlidir?

30 Eylül 2019 Pazartesi

Tire changing Energy El Aletlerinin Bakımı Kalibrasyon Darbeli Anahtarlar Somun sıkıcılar Expert Corner

Kalibrasyon, aletlerin gerektiği gibi çalışması, doğru değerler okunması, son kullanıcılar için güvenli bir çalışma ortamı sağlanması ve şirketlerin yasal yükümlülüklerini yerine getirmesinin sağlanması için hayati bir adımdır. Ancak kalibrasyon sıklıkla doğruluk ve hassasiyetle karıştırılır. Burada kalibrasyondan tam olarak neyin kastedildiğini ve neden önemli olduğunu ele alıyoruz.

Alet kalibrasyonu neden önemlidir?

Kalibrasyon nedir?

Aletiniz düzgün çalışıyormuş gibi görünüyor ancak doğru ölçtüğünü nasıl bilebilirsiniz? Kalibrasyon burada devreye girer.

Kalibrasyon, bir aletin yaptığı ölçümü bir ölçüm standardıyla (doğru ölçtüğü bilinen sabit ekipman) kıyaslayarak okuma farklarını belirler ve belgeler. Bunu genellikle aletin ayarlanması izler.

Bu işlem, belli bir uygulamayla ilgili olarak değerlerin kabul edilebilir aralıkta (tolerans düzeyi) olup olmadığını kontrol eder. Değilse mevcut ve gerekli değer arasındaki sapmanın minimum olmasının sağlanması ve aletin ilk performans doğruluğunun daha yüksek hassasiyet sağlayacak şekilde geri kazandırılması için ekipmanın ayarlanması gerekir. Alet ayarlandıktan sonra bir kalibrasyon kontrolü yapılabilir.

Kalibrasyon neden yapılır?

Alet ve cihaz performansları zamanla düşer ve her alet belli ölçüde doğruluğunu kaybeder. Aşağıdaki örnek, kamyon tekerleklerinin bijonlarını sıkmak için kullanılan bir BlueTork somun sıkıcının torkunun normal çalışma koşullarında birkaç yıl içinde nasıl değişebileceğini göstermektedir.

Her ne kadar tork değeri aynı olsa da gerçekte ölçülen değer farklıdır. İlk birkaç yılda değer hala tolerans aralığında kalmıştır ancak üçüncü yılda tolerans aralığının dışına çıkmıştır ve somun sıkıcının doğru sonuç vermeye devam etmesinin sağlanması için ayarlanması gerekir.

Christophe Roland, Ürün Pazarlama Müdürü

Kalibrasyon, zaman içinde aletlerin doğruluğunun ve tekrarlanabilirliğinin sağlanması için olmazsa olmazdır.

Christophe Roland , Chicago Pneumatic'te Ürün Pazarlama Müdürü

Aletleri kalibre etmek ve ayarlamak, hassasiyetlerinin gerekli seviyede kalmasını sağlar. Bu, 3 nedenden dolayı önemlidir:

  1. alet, zaman içinde doğru sıkma torkunu koruyarak doğru şekilde çalışır 
  2. şirket standartlara ve kalite sistemi yasal gerekliliklerine uyar ve dolayısıyla ürün sorumluluğuyla ilgili muhtemel yasal sonuçlardan kaçınılmış olur. Bir şirket ISO 9001 sertifikalıysa nihai ürün ve hizmetinin kalitesinin garanti edilmesi için aletlerini kalibre etmesi gerekir 
  3. bu işlem hem çalışanlar hem de müşteriler için güvenliği garanti eder

Kalibrasyon işleminin sonunda bir laboratuvar tarafından bir kalibrasyon sertifikası verilmelidir.

Not: test sertifikası kalibrasyon sertifikasından farklıdır. Test sertifikaları yalnızca aletlerin belli bir zamandaki performanslarını gösterir.

Aletler nasıl kalibre edilir?

Yalnızca ISO/IEC 17025 standardıyla uyumlu laboratuvarlar geçerli bir kalibrasyon sertifikası verebilir. Tüm akredite laboratuvarların listesini edinmek için yerel akreditasyon kurumunuzla iletişime geçebilirsiniz. Örneğin, aşağıda Amerika pazarı için mevcut bazı listeleri bulabilirsiniz:

ISO Standardı… … şunu tarif eder: 
ISO 9001 İzlenebilirlik ve kalibrasyonun yönetilmesini de kapsayan süreçleri izlediğini ve bunlara uyduğunu ispatlayan şirketlere verilen kalite yönetim sistemleri akreditasyonu.
ISO 5393 Tork tekrarlanabilirliği ölçümü (tork dağılımı) için vidalı bağlama elemanı döner aletlerinin performans testi yöntemi
ISO 6789-2 Manuel tork anahtarları için kalibrasyon prosedürü 
ISO/IEC 17025 Kalibrasyon yapan laboratuvarların yetkinliği, tarafsızlığı ve tutarlı çalışması için genel gereklilikler

Aletlerin ne kadar sık kalibre edilmesi gerekir?

ISO 9001 kalite standardı, kalibrasyon periyodunu belirtmez ve sıklığı birkaç faktöre bağlıdır: örneğin, aletin kullanımı ve kullanıldığı ortam. Kalibrasyonun her gün yapılması gerekebileceği gibi yılda bir yapılması da yeterli olabilir (örneğin, manuel tork anahtarı kalibrasyonunun, hangisinin önce geldiğine bağlı olarak yılda bir ya da 5000 işlem döngüsünde bir yapılması önerilir).

Yani nihayetinde, makul bir kalibrasyon aralığı belirlemek, işi ve aletlerin kullanımını en iyi bilen kişi olan bakım yöneticisinin sorumluluğundadır.

Kalibrasyonun ne kadar sık gerçekleştirilmesi gerektiğini belirlemek için 4 ipucu:

  1. Ekipman üreticisinin ölçüm tavsiyelerini kontrol edin (kalibrasyon belli bir sayıda işlem döngüsünden sonra mı yerine getirilmelidir?)
  2. Ekipmanın stabilite geçmişi nedir? 
  3. Söz konusu ölçüm ne kadar önemli?
  4. Tolerans dışındaki bir durumun riskleri ve sonuçları nelerdir?